معرفی کتاب کشاورزی


محصولات ارگانیک
تحول عمده اقتصاد ملی چین با تأکید بر بخش کشاورزی آغاز شد
تحول عمده اقتصاد ملی چین با تأکید بر بخش کشاورزی آغاز شد
به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس به دلیل نقش مؤثر بخش کشاورزی در متغیرهای کلان - اقتصادی و همچنین امنیت غذایی و اشتغال معمولا همه کشورهای جهان با سیاست‌های حمایتی متنوع در صدد حمایت از این بخش بوده و هستند.
 
گرچه این سیاست‌ در کشورهای مختلف دارای نقاط مشترک هستند اما بدون تردید تفاوت در ساختارهای اقتصادی، سیاسی و اجتماعی کشورها موجب شده تا در سیاست‌های حمایتی در بخش کشاورزی، نقاط افتراق و تنوع زیادی قابل مشاهده و ردیابی باشد.
 
نتایج پژوهش‌های مختلف نشان از سطوح حمایتی بالاتر در کشورهای توسعه یافته در مقایسه با کشورهای در حال توسعه دارد.
 
در رابطه با این موضوع به بررسی سیاست‌های حمایت در بخش کشاورزی چین می‌پردازیم.
 
اقتصاد چین از زمانی که اصلاحات اقتصادی در سال 1979 آغاز شد، رشد قابل توجه و تغییرات ساختاری مهمی را تجربه کرد.
 
نرخ رشد متوسط سالانه تولید ناخالص داخلی تقریباً در طی سه دهه اخیر 9 درصد بوده است. این رشد سریع با انتقال ساختاری مهم در اقتصاد از کشاورزی به صنعت و خدمات همراه بوده است. اگرچه سهم کشاورزی در اقتصاد کاهش یافته است، اما چین هنوز از نرخ رشد بخش کشاورزی که سریع‌تر از افزایش جمعیت است متنفع می‌شود.
 
به گزارش فارس: امنیت غذایی یکی ازبرنامه‌های سیاست‌گذاران در چین از دهه 1970 به طور قابل توجهی بهبود یافته است. برخلاف پیش‌بینی بسیاری از تحلیل‌گران که چین در طی فرآیند صنعتی شدن و آزادسازی اقتصادی تحت فشار امنیت غذایی جهانی قرار می‌گیرد، افزایش رشد واردات غذا اتفاق نیفتاد.
 
در سطح خرد چین پیشرفت قابل توجهی در امنیت غذایی خانوار دست یافت و رویارویی با سوء تغذیه در طی دو و نیم دهه اخیر کاهش یافت.
 
براساس این گزارش: اگرچه پیشرفت‌ها و دستاوردهای اخیر موثر و تحسین‌ برانگیزند، اما هنوز چالش‌ها و اعتراض‌هایی وجود دارد. به عنوان مثال، اختلاف درآمد در طی رشد سریع اقتصادی افزایش یافته است. اختلاف درآمدهای قابل توجهی بین مناطق مختلف، مناطق شهری و روستایی و خانوارها وجود دارد. در بخش کشاورزی، چین با اعتراض‌های رو به افزایش در ارتباط با کاهش مقدار زمین‌های حاصل‌خیز در شرق چین و افزایش کمبود آب در شمال کشور وجود دارد.
 
بسیاری از تحلیل‌گران پییش‌بینی کرده‌اند که تقریباً تمام منافع بدست آمده در تولید محصولات کشاورزی به علت تکنولوژی جدید و تاثیر آن در بهبود بهره‌وری بود است.
 
این گزارش می‌افزاید: سیاست‌های دولت چین پس از انقلاب کشاورزی، تاثیر شگرف بر اقتصاد ملی این کشور بر جای گذاشت و کشاورزی نیز به عنوان زیربنای اقتصادی چین از این تاثیرات در امان نماند.
 
اصلاحات ارضی کشور چین در دهه 1950 که بدون توجه به اوضاع اقتصادی و فرهنگی چین انجام شد، رکود شدیدی در بخش کشاورزی پدید آورد. در طی این دوران نزدیک به 47 میلیون هکتار زمین کشاورزی از دست مالکان خارج شده و در اختیار کشاورزان بدون زمین قرار گرفت.
 
براساس این گزارش:  پس از تقسیم زمین‌های کشاورزی، چین به تقلید از شوروی و کشورهای اروپای شرقی برای اداره امور کشاورزی اقدام به راه‌اندازی تعاونی‌ها نمود و کشاورزان را وادار به عضویت در این تعاونی‌ها کرد.
 
به گزارش فارس: ابتدا زمین‌های تقسیم‌شده تحت اختیار تعاونی‌های بزرگ قرار گرفت که در اثر این سیاست نادرست بیش از 30 میلیون کشاورز در اثر فقر و گرسنگی جان باختند.
 
از آن پس تعاونی‌های بزرگ به تعاونی‌های کوچک‌تر تقسیم شد. تا سال 1955 نزدیک به 17 میلیون خانوار کشاورز به عضویت تعاونی‌ها درآمدند.
 
بدین ترتیب فعالیت‌های کشاورزی از مدیریت جمعی برخوردار شد و تصدی دولت بر بخش کشاورزی روز به روز عمیق‌تر و گسترده‌تر شد.
 
تعاونی‌ها در آن دوران نقش زیادی بر عهده داشتند. تعیین روش‌های تولید، نوع محصول، نحوه فروش و قیمت محصولات توسط تعاونی‌ها و زیر نظر دولت انجام می‌شد. حاصل این سیاست‌ها ایجاد تنگناهای شدید برای کشاورزان و کاهش چشمگیر تولیدات کشاورزی بود. به طوری که سهم بخش کشاورزی در تولید ملی از 90 درصد به 25.6 درصد کاهش یافت.
 
به گزارش فارس، سایر سیاست‌های دولت نیز دراین دوران تأثیرات گسترده‌ای بر بخش کشاورزی داشت. بخشی از این سیاست‌ها عبارت بودند از:
 
- تاکید بیش از حد بر خودکفایی و قطع ارتباطات بین‌المللی
 
- تصدی بیش از حد دولت بر امور اقتصادی
 
- عدم کنترل جمعیت
 
- انتقال شتاب‌زده اموال و املاک به دولت
 
- تأکید بیش از حد بر صنایع سنگین، به قیمت توجه کمتر به صنایع سبک و فعالیت‌های کشاورزی
 
- عدم توجه به اهمیت انتقال فناوری
 
سال‌های 1978 و 1979 را می‌توان نقطه عطفی در تاریخ چین به حساب آورد. در این سال‌ها پس از گذشت 30 سال از انقلاب کشاورزی، مقامات کشور متوجه سیاست‌های اشتباه خود در توسعه سیاسی و اقتصادی چین شدند و اقدامات اصلاحی جدیدی را جهت رفع مشکلات و چالش‌ها به اجرا درآورند.
 
به گزارش فارس: اصلاحات سیاسی چین در این سال‌ها، تحولات عمده‌ای در اقتصاد ملی چین پدید آورد و مهم‌ترین بخشی که تحت تاثیر این تحولات قرار گرفت، بخش کشاورزی بود. در آن زمان دولت چین سیاست‌های خود را دگرگون کرد، به جای تأکید بر صنایع سنگین، بر صنایع سبک و فعالیت‌های کشاورزی تمرکز نمود؛ برنامه‌هایی را جهت کنترل جمعیت به مرحله اجرا گذاشت و از میزان دخالت خود در امور کشاورزی کاست. این سیاست‌ها تاثیر مثبتی در بخش کشاورزی داشت.
 
طرح‌ها و برنامه‌های عمده چین در توسعه روستایی عبارت بودند از:
 
- تبدیل مزارع اشتراکی به مزارع خانوادگی
 
- بهره‌برداری بهینه از منابع کشاورزی و توجه به توسعه پایدار
 
- ایجاد توازن در عرضه و تقاضای غلات
 
- کاهش شکاف درآمد میان شهر نشینان و روستاییان
 
- به کار گیری فناوری‌های جدید تولید
 
- اجرای طرح جدید ساختار استراتژیک کشاورزی
 
- بهینه‌سازی گونه‌های مختلف محصولات
 
- توسعه بخش دامداری
 
- توسعه صنایع تبدیلی
 
- توسعه کارآفرینی و اشتغال در چین
 
به گزارش فارس: پس از الحاق چین به سازمان جهانی تجارت در سال 2001، تغییراتی در سیاست‌های حمایتی بخش کشاورزی به وجود آمد. یکی از اساسی‌ترین امتیازات چین قبول حذف تدریجی یارانه‌های صادراتی در اولین سال الحاق به سازمان جهانی تجارت بود.
 
این یارانه‌ها نقش اساسی در صادرات ذرت، پنبه و دیگر محصولات کشاورزی داشته و از این طریق به طور غیر مستقیم قیمت‌های داخلی را حمایت می‌کرده است. در واقع، پس از حذف یارانه‌های صادراتی، برخی از بخش‌های کشاورزی چین (به عنوان مثال ذرت و پنبه) تقریباً با رقابت شدیدی با محصولات وارداتی داشتند.
 
براساس این گزارش: علاوه بر حذف یارانه‌های صادراتی، تعهدات الحاق به سازمان جهانی تجارت، کنترل‌های شدیدی را بر نوع و مقدار سرمایه‌گذاری‌های معین قرارداده است. به طور معمول حمایت‌های داخلی از بخش کشاورزی به جعبه سبز و جعبه زرد تقسیم می‌شوند.
 
مانند سایر اعضای WTO، چین نیز محدودیتی در میزان حمایت‌های قرار گرفته در جعبه سبز ندارد. اما با قوانینی در ارتباط با حمایت از فعالیت‌هایی که در جعبه زرد قرار می‌گیرد، مواجه است. تعهدات سازمان جهانی تجارت می‌تواند با فشار بر چین سبب تغییر سطح و ترکیب حمایت‌های کشاورزی در آینده شود.
 
به گزارش فارس: در سیاست‌های جعبه زرد، پروتکل الحاق سطح حداقل حمایت‌ها را معادل 8.5 درصد ارزش تولیدات کشاورزی را مجاز دانسته است. پس از مذاکرات زیاد، سطح حمایت‌ها برای کشورهای در حال توسعه 10 درصد و برای کشورهای توسعه یافته 5 درصد ارزش تولیدات کشاورزی در نظر گرفته شد. علاوه بر این، لیست مواردی که در سیاست‌های حمایتی جعبه زرد کشور چین محاسبه می‌شود بیشتر از سایر کشورهاست (به عنوان مثال، یارانه نهاده‌ها و محصولات کشاورزی برای کشاورزان فقیر که در کشورهای در حال توسعه در جعبه سبز قرار می‌گیرد، در کشور چین در جعبه زرد قرار می‌گیرد).
 
این گزارش می‌افزاید: از اواخر سال 2000 رهبران چین راه‌حل‌هایی را برای سه مورد اساسی توسعه اقتصادی بررسی می‌کردند: کشاورزی، نواحی روستایی و کشاورزان. برای کمک به توسعه اقتصادی در این سه حوزه، دولت چهار سند حمایتی را از سال 2004 طراحی کرده است. هر یک از این اسناد تمرکز ویژه‌ای بر کشاورزی و توسعه روستایی داشته است. سند 2004 با هدف افزایش درآمد کشاورزان از طریق کاهش و حذف مالیات‌های کشاورزی و حق‌الزحمه پرداختی توسط کشاورزان، افزایش درآمد انتقالی به کشاورزان بویژه نواحی غربی بهبود تغییرات ساختاری کشاورزی و امکان اشتغال کشاورزان در خارج از مزرعه می‌باشد.
 
سند 2005 با هدف افزایش پایداری در ظرفیت تولیدی محصولات کشاورزی از طریق سرمایه‌گذاری کلان دولتی در تکنولوژی، زمین، آب و زیرساخت‌های روستایی و کشاورزی می‌باشد. استراتژی جدید توسعه روستایی - توسعه حومه شهر و مناطق روستایی جدید - هدف سند 2006 بود.
 
نکته برجسته سند 2007 حذف تمامی مالیات‌های کشاورزی در سطح ملی، افزایش سرمایه‌گذاری در کشاورزی و توسعه روستایی در یازدهمین برنامه پنج‌ساله و تعهد برای حذف فقر و دیگر برنامه‌ها مانند آموزش به روستاییان، مراعات اصول بهداشتی، ارگان بهداری و تندرستی، توسعه فرهنگی و مشارکت جامعه می‌باشد. سند 2007 بر اهمیت تکنولوژی جدید در توسعه مناطق روستایی و حومه شهر تأکید دارد.
منبع:فارس

نوشته شده در 24/04/1393 سه شنبه ساعت 21:51:33 توسط مهندس احمد یزدانی


بازگشت به صفحه ترویج و توسعه کشاورزی


امتیاز شما به این مطلب

در کادر زیر نظر خود را درج نمایید




 refresh
کد امنیتی را وارد نمایید
روش فعالیت در انجمن کشاورزی


روش فعالیت در انجمن